Wyprawa na kaukaskie kuraki i nie tylko (GRUZJA, kwiecień 2013)

Cel: zobaczy? przede wszystkim jak najwi?cej gatunków ze s?awnej „wielkiej pi?tki” ptaków Kaukazu, patient któr? tworz?: u?ar kaukaski, cietrzew kaukaski, dziwonia kaukaska, pleszka kaukaska i ?wistunka gruzi?ska (na tego ostatniego ptaka nie b?dzie szans – za wcze?nie). A poza tym ja liczy?em na mew? arme?sk? no i mo?e co? nowego na stepie :-). Podobnie Micha? a Stephen chcia? „dobi?” do 500 w Zachodniej Palearktyce.

Termin: 05 kwiecie? – 07 kwiecie? 2013

Uczestnicy: Stephen Boddington, Micha? Zawadzki i Stanis?aw Czy?

Organizacja pobytu na miejscu: Giorgi Rajebashvili z  Ecotours Georgia (www.ecotours.ge)

Przelot: Warszawa – Tbilisi (LOT), Tbilisi – Warszawa przez Monachium (Lufthansa). Czas lotu do Tbilisi oko?o 3 godz. 50 minut.

Gruzja – mapa pogl?dowa z oznaczonymi miejscami które odwiedzili?my. 1 – Kazbegi (Stephanstsminda); 2- obszary stepowe oraz jeziora Sakhare i Kapatadze; 3 – David Gareji Monastyr i Mt. Gareja; 4 – zbiornik Jandara

 

Dzie? 1 – 05. kwiecie?

Ze Stephenem spotykamy si? na lotnisku w Tbilisi przy ta?mach baga?owych. Jest 4 rano. Giorgi ma po nas przyjecha? o 6, wi?c czas ten sp?dzamy w kawiarni „Capadocia” na przylotach. Stephen ma dzisiaj 40 urodziny o czym ?wiadczy przypinka na bluzie „40 today”. Giorgi zjawia si? punktualnie i po paru minutach jedziemy ju? w kierunku Kazbegi. Mamy do pokonania 160 km. Do Gudauri jedzie si? zupe?nie przyzwoicie. Pó?niej nawierzchnia praktycznie znika. Pojawiaj? si? dziurska, garby, muldy, uskoki to wszystko oczywi?cie pokryte b?otnist? brej? (?nieg topnieje ale jest go jeszcze co niemiara). Kierowcy rzecz jasna staraj? si? omija? te przeszkody nie zwa?aj?c na innych. Wszystkim si? spieszy. Robi si? niez?y misz-masz. Oczywi?cie nie brakuje równie? tirów, wszak to droga prowadz?ca do Vladykawkazu w Rosji. Wojenna Droga Gruzi?ska – tak si? nazywa. Po drodze przeje?d?amy przez kilka tuneli, a raczej przez co? co przypomina bardziej szerokie chodniki w kopalniach. Zreszt? spójrzcie na zdj?cia.

W ko?cu docieramy do niewielkiej wioski Kobi. Tutaj robimy krótki postój aby zobaczy? kulczyki królewskie. Ptaszki trzymaj? si? k?p traw rosn?cych na pionowej ?cianie skalnej, s? bardzo ruchliwe. Obserwujemy te? kopciuszki (troch? inaczej wygl?daj?ce ni? nasze), szczyg?y, buduj?cego gniazdo wro?czyka, par? pustu?ek i ?piewaj?c? w?ród zabudowa? pokrzywnic?. Jedziemy dalej. Droga zdecydowanie si? polepsza. W Kazbegi jeste?my po 9. Nad miejscowo?ci? góruje Kazbek (5047 m n.p.m), cel wypraw trekkingowych, nieco poni?ej s?awny ko?ció? ?w. Trójcy w Gergeti. Nie b?dzie raczej czasu aby tam zajrze? (podobno dla ptasiarzy najlepiej jest wybra? si? w okolice ko?cio?a w czerwcu/lipcu, mo?na wtedy co? uszczkn?? z „wielkiej pi?tki”).

K1
Kazbeg (5047 m n.p.m) dla Gruzinów to Mkinwarcweri czyli „zamarzni?ty szczyt”
K2
Ko?ció? Cminda Sameba (?wi?tej Trójcy) w Gergeti to dla lokalnej spo?eczno?ci naj?wi?tsze miejsce

Zatrzymujemy si? w Alpine Ecology Institut (nocleg w pkoju 2 os. – 70 euro z pe?nym wy?ywieniem). Budynek znajduje si? na skraju miejscowo?ci blisko terenów wyst?powania obu gatunków kuraków kaukaskich. Ze stoków Kuro Mountains s?ycha? charakterystyczne pogwizdywania w typie kulika. To g?osy u?arów kaukaskich. Po szybkim zakwaterowaniu  podekscytowani wyruszamy w teren. Idziemy przez pastwiska u podnó?a grzbietu. U?ary ca?y czas „nadaj?”. Rozstawiamy lunety i skanujemy stoki. W ko?cu Giorgi lokalizuje pojedynczego u?ara. Jest bardzo daleko i wysoko, prawie tu? pod grani?. Po chwili widzimy, równie daleko i wysoko, kolejne dwa ptaki przechodz?ce przez p?at ?niegu. Nie ma szans aby je sobie dok?adnie obejrze? a o zdj?ciach nawet nie ma co marzy?. Jestem troch? rozczarowany. Giorgi pociesza, ?e jutro wczesnym rankiem, u?ary b?d? znacznie ni?ej. Oby.

S?ycha? je ale gdzie one s? ? - od lewej Stephen, Micha? i Giorgi
S?ycha? je ale gdzie one s? ? – od lewej Stephen, Micha? i Giorgi

Idziemy dalej, w kierunku k?py g?stych krzewów, zerkaj?c co jaki? czas na zbocza w poszukiwaniu cietrzewi kaukaskich. Niestety nie widzimy ich. W?ród krzewów nie znajdujemy równie? dziwonii kaukaskiej. Na pastwiskach widzimy ?eruj?ce drozdy obro?ne, wro?czyki, pe?no ?wiergotków (g?ównie siwerniaki ale s? i ?wiergotki ??kowe). Udaje si? nam wypatrze? równie? park? pliszek czarnog?owych M.f.feldegg. W g?stwinie krzewów mocno aktywny g?osowo raniuszek z podgatunku A.c.major. Wracamy do naszej bazy.

„Miejscówki” w kwietniu na gatunki z „wielkiej pi?tki” w rejonie Kazbegi

Po ?niadaniu wyruszamy w kierunku rosyjskiej granicy do Gveleti. Tutaj ma gniazdowa? s?p p?owy. Istotnie widzimy ??cznie 3 ptaki, z których 1 sprawia wra?enie siedz?cego na gnie?dzie. W drodze powrotnej zatrzymujemy si? jeszcze przy obszarze g?stych zakrzacze? oraz zadrzewie? ko?o Kazbegi. Tutaj bez rewelacji. Dorzucamy do naszej listy kwiczo?a i sosnówk?. Wracamy na obiad. Syci ponownie podje?d?amy pod stoki Kuro Mountains. Tym razem bardziej na pó?noc od obszaru który penetrowali?my rano. Niestety pogoda si? pogorszy?a, zaczyna mocniej wia? i pada?. U?ary ucich?y. Wracamy. Dalsze obserwacje prowadzimy ju? z terenu naszej „noclegowni”. Warunki si? polepszy?y. Kiedy ja wyruszy?em na foto-safari za tutejszym podgatunkiem kopciuszka, Micha? i Stephen niestrudzenie wpatrzeni w niebo zaobserwowali m.in. orlika grubodziobego i kanie czarne. Nieco pó?niej, ju? w komplecie, na stokach Kuro Mountains lokalizujemy koguta cietrzewia kaukaskiego. Po chwili jest te? i kura. Zapanowa?a rado?? :-). Obserwujemy te? „nalot” wieszczków, których wcze?niej nie widzieli?my w naszej dolinie. Ptaki (ok. 400 os.) przemieszcza?y si? tu? nad stokiem, co jaki? czas siada?y na ziemi, by po chwili znów sfrun?? kilkadziesi?t metrów w dó?. Czy?by jakie? zbiorowe polowanie na owady ?. Powoli zaczyna si? ?ciemnia?. Jeszcze na krótko w zadrzewieniach obok nas pojawia si? g?uszek. Ko?czymy dzisiejsze obserwacje. Przy kolacji pojawia si? tort urodzinowy dla Stephena (mo?na go zobaczy? na stronie jubilata  http://blog.belgianbirding.com przy dacie /2013/04/08/). Po piwku i lulu, bo skoro ?wit trzeba wsta?.

Dzie? 2 – 06.kwiecie?

Z brzaskiem wyruszamy w teren. Ju? po wyj?ciu przed budynek dolina rozbrzmiewa „kulikowym” nawo?ywaniem u?arów kaukaskich. Istotnie wydaje si?, ?e s? znacznie ni?ej ni? wczoraj. Lokalizujemy te? pierwsze ptaki. No to ju? zupe?nie co? innego. Dok?adnie wida? przez lunety szczegó?y ubarwienia. Ptaki ewidentnie tokuj?, przeganiaj? si?. Widzimy nawet grupke z?o?ona z 6 os. I co najwa?niejsze s? coraz ni?ej a wi?c coraz bli?ej nas. B?d? zdj?cia ;-).  Mamy te? okazj? zobaczy? najpierw 2 koguty, a pó?niej ??cznie 4 cietrzewie kaukaskie. Te, niestety, nie s? ju? tak ?askawe i trzymaj? si? wysoko na stoku. Na obserwacji obu gatunków kuraków schodzi nam czas do ?niadania. Przy zej?ciu uwag? Stephena zwraca ptak siedz?cy na ogrodzeniu pastwiska. Nie ma w?tpliwo?ci. To samica dziwonii kaukaskiej. Ale mamy dzisiaj farta ! Ptaszek sp?oszony odlatuje w kierunku g?stych zaro?li kilkaset metrów od nas. Nie ma mocnych, po ?niadaniu trzeba tam „uderzy?”. Tak te? czynimy. Podje?d?amy troch? samochodem a pó?niej podchodzimy pod dziwoniowe siedlisko. JEST ! Najpierw widzimy karminowego samczyka z ponad 100 metrów, ale kiedy wchodzimy mi?dzy g?ste krzewy pojawia si? dos?ownie tu? przy nas. Przepi?kny ptak. Park? dziwonii obserwujemy jeszcze przez kilkana?cie minut po czym ptaki odlatuj?. Na stoku obserwujemy te? rzepo?uchy z podgatunku C.f.brevirostris charakteryzuj?ce si? bardzo jasnym tonem upierzenia,  no i „nasze” bia?orzytki. Niestety nie ma pleszki kaukaskiej, cho? w pewnym momencie mi?dzy krzakami mign??o co? z bia?ymi elementami w upierzeniu podnosz?c nam ci?nienie. Okaza?o si?, ?e to …. sójka. W drodze powrotnej obserwujemy 2 górniczki z podgatunku E.a.penicillata.

Po obiedzie wyruszamy z Kazbegi w kierunku Tbilisi. Zatrzymujemy si? jeszcze w za?nie?onym kotle skalnym w poszukiwaniu pleszki kaukaskiej. Niestety poza kopciuszkami i siwerniakami nie ma nic wi?cej. Hmm. Chyba przyjdzie prze?kn?? gorycz pora?ki. Doje?d?amy w rejon Kobi. Okazuje si?, ?e droga jest zamkni?ta do godz. 18.00 ze wzgl?du na zagro?enie lawinowe (?). Robi si? niez?y korek. Wracamy si? kawa?ek i w oczekiwaniu na otwarcie drogi „walczymy” o powi?kszenie naszej listy gatunków. Jeszcze ?yjemy nadziej?, ?e mo?e pojawi si? pleszka kaukaska. Niestety. Obserwujemy za to s?py kasztanowate i p?owe. W ko?cu droga zostaje udost?pniona i ca?e bractwo ruszy?o. Jak to si? mówi na hurra. Kiedy dotarli?my do Gudauri mo?na ju? by?o odetchn?? z ulg?. Jeste?my cali i zdrowi ;-). W Tbilisi nocujemy na kwaterze prywatnej do?? blisko centrum. Z Micha?em wyskakujemy tak na szybko posmakowa? gruzi?skiego piwa. Dobre. Po dniu pe?nym wra?e? prawie natychmiast zasypiamy.

Dzie? 3 – 07. kwiecie?

Wczesnym rankiem wyruszamy na po?udnie Gruzji. Jedziemy drog? nr 5 przez kilkadziesi?t kilometrów. W Sagarejo odbijamy na po?udnie. Na drogowskazie: David Gareji Monastyr. Asfalt ko?czy si? po kilku kilometrach. Przed nami szutrowa droga przez pofa?dowany step. Po chwili zatrzymujemy si? przy grupie ska?. Próbujemy znale?? wróbla skalnego, który podobno ma tu swoje stanowisko. Hmm, niestety pora?ka. Ale z tego miejsca udaje nam si? zobaczy? m.in. 2 kazarki. W dole wida? fragment jakiego? niewielkiego jeziora. Okazuje si?, ?e s? dwa. Jedno, mniejsze, z ro?linno?ci? szuwarow?, to jez. Sakhare. Jest tu troszk? ptaków, m.in. grupka 6 pliszek cytrynowych. Po przeciwnej stronie drogi, wi?ksze, mocno zasolone jez. Kapatadze. Na jego b?otnistym brzegu 2 kwokacze i 4 sieweczki rzeczne.

krajobraz1
W stepie szerokim

Z gatunków typowych dla obszarów trawiastych dominuje oczywi?cie skowronek. Nie brakuje te? potrzeszcza. Widzimy tak?e ?wiergotka polnego. Przed wsi? Udabno pierwsze kalandry szare. A we wsi …. samochód z polskimi tablicami TBU :-).

krajobraz2
Stad owiec pilnuj? psy niezbyt przychylnie nastawione do obcych. Trzeba uwa?a?.

Przed dotarciem do David Gareja Monastyr z ciekawszych gatunków spotykamy bia?orzytk? p?ow?, pójd?k?, kl?skawk? syberyjsk? z podgatunku S.m.armenicus i kurhannika.

krajobraz3
Krajobraz w rejonie Dawid Gareji Monastyr

Monastyr Dawid Gareji to wielka atrakcja turystyczna. Kompleks sakralny zosta? za?o?ony ju? w VI w. przez jednego z 13 syryjskich mnichów, którzy przybyli  w te strony. Oczywi?cie, obiekt prze?ywa? ró?ne, czasem bardzo burzliwe, koleje losu. Dzisiaj te? trwa spór mi?dzy Gruzj? a Azerbejd?anem, gdy? cz??? z tego kompleksu znajduje si? po stronie azerskiej. Po d?u?szym okresie, ponownie zamieszkali w nim mnisi. Obecnie mieszka ich tutaj podobno 9. Poniewa? jest niedziela powoli parking przed ko?cio?em zaczyna si? wype?nia?.

krajobraz4
Cele mieszkalne mnichów – Dawid Gareji Monastyr
mnich
Jeden z dziewi?ciu

Przy blaszaku z suvenirami obserwujemy pleszk? z podgatunku Ph.ph.samamisicus, nad wzgórzem kr??y s?p p?owy. Rozpoczynamy wspinaczk? na Mt. Gareja. Zatrzymujemy si? przy pionowych ska?ach nad ko?cio?em. Próbujemy wabi? kowalika skalnego. Niestety bezskutecznie. Tutaj dopiero zaczyna si? wiosna. Zaczynaj? kwitn?? drzewa i krzewy. Powoli zaczyna robi? si? kolorowo. Po kilkunastu minutach osi?gamy grzbiet. Dalej ?cie?ka wiedzie ju? po stronie azerskiej. Wreszcie na nasze wabienie odpowiada kowalik skalny, chocia? samego ptaka nie dostrzegamy. Kryje si? gdzie? w?ród ska? u podnó?a góry na której jeste?my. Za to do?? blisko udaje nam si? podej?? g?uszka. Obserwujemy te? bia?orzytki: rdzaw? z podgatunku O.h.melanoleuca oraz pstr?. Dochodzimy do ko?ca szlaku. Przy kapliczce robimy postój.

agama
Mt.Gareja ma nie tylko swoich skrzydlatych mieszka?ców

Giorgi wabi kowalika skalnego. Ja z kolei modraka. Kowalika nie widzimy ale za to modrak przylatuje na kilka metrów. Co za pi?kny ptak :-). Nad wzgórzem pokazuje si? jerzyk alpejski i s?p kasztanowaty. Schodzimy w dó?. W samochodzie mamy prowiant na lunch. Opuszczamy rejon monastyru i po kilku kilometrach w „szczerym stepie” biesiadujemy. A po posi?ku Giorgi wyjmuje piersiówk? z gruzi?skim koniakiem. Podobno w Gruzji nie pije si? parzystej ilo?ci „kieliszków”. Jak ju? to 1 (ale tak ma?o to nie wypada ), 3, 5 ….. Koniaku w piersiówce starcza na 3 toasty. Ca?e szcz??cie ;-).

Podje?d?amy pod kolejny monastyr. No i tutaj mamy szcz??cie. Ju? z daleka s?ycha? kowalika skalnego, który siedzi na czubku drzewa w?ród zabudowa?. Jest te? i kolejny modrak. Jedziemy dalej przez step. Po drodze mijamy kilku osobnicze grupki kalandry szarej i stadko skowro?czyka krótkopalcowego. W ko?cu docieramy do g?ównej drogi. Kierujemy si? nad zbiornik Jandara. Mam wreszcie mewy arme?skie 🙂. Z innych gatunków m.in. pojedyncze czaple: siwa i nadobna, szczud?aki i kilkadziesi?t kormoranów ma?ych.

Rozpoczynamy powrót do Tbilisi. Rozgl?damy si? jeszcze po otwartych polach za ?urawiami stepowymi. Na strepety nie licz?. Giorgi poinformowa? nas, ?e w lutym na gruzi?skich polach by?o ok. 10 000 strepetów, które zbyt wcze?nie rozpocz??y powrót z zimowisk w Azerbejd?anie i Armenii na pó?noc. Ta liczba powala. Zatrzymujemy si? jeszcze nad rz.Kur? tu? przed Tbilisi. Z ciekawszych gatunków widzimy przelatuj?cego orze?ka. Powoli ko?czy si? nasza krótka gruzi?ska przygoda.

Stephen nie czuje si? najlepiej, zostaje wi?c na pokojach a my jedziemy z Giorgim na obiadokolacj?. Po naszym powrocie Stephen doszed? ju? do siebie. ?egnamy si? z naszym sympatycznym przewodnikiem. W trójk? zasiadamy przy stole i podsumowujemy list? zaobserwowanych gatunków. Stephen nie dobi? do 500. Zosta? na … 499. W maju ma przyjecha? nad Biebrz?. Wi?c co si? odwlecze… ;-). Ja powi?kszy?em swój stan posiadania na li?cie Zachodniej Palearktyki o 7 gatunków. O 1 w nocy przyje?d?a po nas taksówka i jedziemy na lotnisko. Wracamy do Polski.

Lista zaobserwowanych gatunków (wi?cej zdj?? ptaków w galerii):

(inicja?y obserwatorów przy tych gatunkach, których ja nie widzia?em: MZ – Micha? Zawadzki; SB – Stephen Boddington)

  1. kazarka rdzawa Tadorna ferruginea – 07.IV – 2 os. w rejonie jezior Sakhare i Kapatadze
  2. cietrzew kaukaski Lyrurus mlokosiewiczi – 05.IV. – ok. godz.18. cn. 1M i 1F w podszczytowej cz??ci Kuro Mts. na E od Kazbegi; 06.IV. – w godzinach dopo?udniowych ??cznie 4 os. w tym samym rejonie co dzie? wcze?niej (rejon obu obserwacji wskazany na ryc. 2)
  3. u?ar kaukaski Tetraogallus caucasicus – 05.IV. – charakterystyczne g?osy kilku samców odzywaj?cych si? ze stoków Kuro Mts., uda?o si? zaobserwowa? 2 pojedyncze os.; 06.IV – we wczesnych godzinach przedpo?udniowych aktywno?? g?osowa zdecydowanie wi?ksza, ptaki odzywa?y si? z ni?ej po?o?onych miejsc Kuro Mts., obserwowano ptaki tokuj?ce, przeganiaj?ce si?; jednorazowo max. grupa 6 os.; ??cznie widzieli?my 11-12 os.
  4. góropatwa azjatycka Alectoris chukar – 07.IV. – g?os s?yszeli?my b?d?c na szczycie Mt. Gareja, dobiega? ze stoku ju? po stronie Azerbejd?anu
  5. perkoz dwuczuby Podiceps cristatus – 07.IV. – 1 os. na zb. Jandara
  6. kormoran ma?y Phalacrocorax pygmeus – 07.IV. – kilkadzisi?t os. (>50<100) siedz?cych na podtopionych drzewach, zb. Jandara; 2 os. przelatuj?ce nad dolin? rz. Kury (Mtkwari) na wysoko?ci Karajalari na S od Tbilisi
  7. czapla nadobna Egretta garzetta – 07.IV. – 1 os. ?eruj?cy na brzegu zb. Jandara
  8. czapla siwa Ardea cinerea – 07.IV. – 1 os. ?eruj?cy na brzegu zb. Jandara
  9. s?p p?owy Gyps fulvus – 05.IV. – 3 os. (w kolonii l?gowej) ko?o Gveleti ok. 8 km na N od Kazbegi; 06.IV – 3 os. ok. 1 km na N od Kobi (pocz?tkowo kr???ce, pó?niej 2 z nich usiad?y na ska?ach, mog?y mie? gniazda); 07.IV. – 1 os. nad Mt.Gareja.
  10. s?p kasztanowaty Aegypius monachus – 06.IV. – 5-6 os. w kominie przelot na N, ok. 1 km na N od Kobi; 07.IV – 1 os. nad Mt. Gareja
  11. orlik krzykliwy Aquila pomarina – 07.IV. – 1 os. w locie widziany ze szczytu Mt. Gareja, po stronie Azerbejd?anu.
  12. orlik grubodzioby Aquila clanga – 05.IV. – 1 os. w locie nad Kazbegi w kierunku N (SB, MZ)
  13. orze?ek Aquila pennata – 07.IV. – 1 os. odm.jasnej w locie nad dolin? rz. Kury (Mtkwari) na wysoko?ci Karajalari na S od Tbilisi
  14. kania czarna Milvus migrans – 05.IV. – 2 os. w locie nad Kazbegi w kierunku N (SB, MZ)
  15. b?otniak stawowy Circus aeruginosus – 07.IV. – 1 os. nad jez.
  16. kurhannik Buteo rufinus – 07.IV. – cn. 3 os. spotykane pojedynczo z drogi przez step Udabno – David Garejia23
  17. myszo?ów wschodni Buteo buteo vulpinus – 05.IV. – 3 os. w locie nad Kazbegi w kierunku N (SB, MZ); 06.IV. – 1 os. w Kobi
  18. trzmielojad Pernis apivorus – 05.IV. – 1 os. obserwowany podczas przejazdu do Kazbegi (SB).
  19. krogulec Accipiter nisus – 05.IV. – 1 os. z upolowanym wróblakiem w k?pie g?stych krzewów na S ko?cu pastwisk ko?o Kazbegi.
  20. pustu?ka Falco tinnunculus – 05.IV. – para na urwisku skalnym przy Kobi; 06.IV. – para na ska?ach na E od Kazbegi (Kuro Mts.)
  21. ?yska Fulica atra – 07.IV. – 6 os. na jez. Sakhare; 5 os. na zb. Jandara
  22. szczud?ak Himantopus himantopus – 07.IV. – 4-5 os. ?er. na brzegu zb. Jandara
  23. sieweczka rzeczna Charadrius dubius – 07.IV. – 4 os. ?er. na brzegu jez. Kapatadze
  24. kwokacz Tringa nebularia – 07.IV. – 2 os. na brzegu jez. Kapatadze
  25. samotnik Tringa ochropus – 07.IV – 1 os. nad jez.Sakhare (SB)
  26. brodziec piskliwy Actitis hypoleucos – 07.IV. – 1 os. nad jez. Sakhare (SB).
  27. mewa arme?ska Larus armenicus – 07.IV. – ??cznie ok. 20 os. na zb. Jandara; pojedyncze ptaki obserwowane równie? w Tbilisi na rzece Kura (Mtkwari)
  28. go??b skalny Columba livia – 07.IV. – kilkana?cie os. w rejonie David Gareji Monastyr i Mt. Gareja (l?gowe).
  29. sierpówka Streptopelia decaocto – 05.IV. – 1 os. w drodze do Gudauri (SB)
  30. pójd?ka Athene noctua – 07.IV. – 1 os. na skraju w?wozu po mini?ciu Udabne w drodze do David Gareji
  31. jerzyk alpejski Apus melba – 07.IV. – 1 os. nad  Mt.Gareja
  32. dudek Upupa epops – 05.IV. – 1 os. z drogi do Kazbegi; 07.IV. – 1 os. w rejonie jez. Kapatadze; 1 os. w okolicach Natlismcemeli Monastyr
  33. dzi?cio?ek Dendrocopos minor – 07.IV. – 2 os. przeganiaj?ce si? w zadrzewieniach na prawym brzegu rz. Kury (Mtkwari) na wysoko?ci Karajalari na S od Tbilisi
  34. dzi?cio? bia?oszyi Dendrocopos syriacus – 07.IV. – 1 os. w zadrzewieniach na prawym brzegu rz. Kury (Mtkwari) na wysoko?ci Karajalari na S od Tbilisi
  35. dzi?cio? zielony Picus viridis – 07.IV. – 1 os. w?ród zadrzewieniach w pocz?tkowym odcinku drogi Sagarejo-Udabne (SB)
  36. sójka Garrulus glandarius – 05. – 06.IV. pojedyncze os. w rejonie Kazbegi
  37. sroka Pica pica – 07.IV. pojedyncze ptaki przy wsiach podczas przejazdu przez obszary stepowe
  38. wro?czyk alpejski Pyrrhocorax pyrrhocorax – 05.IV – 06.IV – spotykany pojedynczo i w grupach do 3-4 os. w rejonie Kobi i Kazbegi, w?ród ska? lub ?eruj?cy na pastwiskach.
  39. wieszczek Pyrrhocorax graculus – 05.IV. – grup? oko?o 380 – 400 ptaków obserwowali?my w pó?nych godzinach popo?udniowych na  zachodnich stokach Kuro Mts. Ptaki przemieszcza?y si? wzd?u? stoków nisko nad ziemi? co chwil? zapadaj?c (prawdopodobnie ?erowa?y).
  40. gawron Corvus frugilegus – 07.IV. – ok. 10 os. na pastwiskach przy zb.Jandara
  41. wrona siwa Corvus cornix – 05-06.IV. – rozpowszechniona w Kazbegi
  42. kruk Corvus corax – 06.IV. – 2 os. w rejonie Kobi; 07.IV. – 2 pary w rejonie Mt. Gareji
  43. sosnówka Periparus ater – 05.IV. – 1 os. s?yszany w Kazbegi
  44. bogatka Parus major – 05.IV – 6.IV – kilka ptaków w Kazbegi
  45. modraszka Cyanistes caeruleus – 05.IV – 6.IV – kilka ptaków w Kazbegi
  46. raniuszek Aegithalos caudatus – 05.IV. – 1 M w g?stych krzewach na skraju pastwisk na S od Kazbegi
  47. remiz Remiz pendulinus – 07.IV. – 1 os. buduj?cy gniazdo w zadrzewieniach na prawym brzegu rz. Kury (Mtkwari) na wysoko?ci Karajalari na S od Tbilisi
  48. kalandra szara Melanocorypha calandra – 07.IV. spotykana regularnie w grupach do 5 os. podczas przejazdu przez step na odcinku Udabne – David Gareji Monastyr – JandaraA6
  49. skowro?czyk krótkopalcowy Calandrella brachydactyla – 07.IV. – grupa ok. 10 os. podczas przejazdu przez step na odcinku David Gareji – Natlismcemeli Monastyr
  50. dzierlatka Galerida cristata – 07.IV. – 1 os. podczas przejazdu przez step na odcinku David Gareji – Natlismcemeli Monastyr
  51. skowronek Alauda arvensis – 07.IV. – rozpowszechniony na obszarach stepowych Sagarejo – David Gareji Monastery – Jandara
  52. górniczek Eremophila alpestris penicillata – 06.IV. – 2 os. na pastwiskach u podnó?a Kuro Mountains w Kazbegi
  53. dymówka Hirundo rustica
  54. oknówka Delichon urbicum – 07.IV. – spotykana licznie we wsiach i osadach podczas przejazdu przez obszary stepowe
  55. pierwiosnek Phylloscopus collybita – 05.IV. – 1 M, niewielki lasek na E od Alpine Ecology Institut w Kazbegi
  56. pieg?a Sylvia curruca – 07.IV. – 1 os. David Gareji Monastyr
  57. strzy?yk Troglodytes troglodytes – 05.IV. – 1 os. przed Gudauri
  58. kowalik skalny Sitta neumayer – 07.IV. – 1 M na po?udniowych stokach Mt.Gareja (juz po stronie azerskiej); 1M w?ród zabudowa? Natlismcemeli Monastyr
  59. szpak Sturnus vulgaris – 07.IV. licznie spotykany na stepach w rejonie Udabno
  60. drozd obro?ny Turdus torquatus – 05 – 06.IV. rozpowszechniony w rejonie Kazbegi IMG_6480_cr
  61. kos Turdus merula – 05.-07.IV. spotykany pojedynczo zarówno w górach (w rejonie Kazbegi) jak i na obszarach stepowych (Dawid Gareji)
  62. kwiczo? Turdus pilaris – 05.IV. – kilkadziesiat os. w Kazbegi
  63. dro?dzik Turdus iliacus – 06.IV. – 1 os. w Kazbegi (SB)
  64. paszkot Turdus viscivorus – 06.IV. – 2 os. z materia?em gniazdowym na skraju zabudowy w Kazbegi
  65. ?piewak Turdus philomelos – 06.IV. – 2 os. w Kazbegi (SB)
  66. kopciuszek Phoenicurus ochruros ochruros – 05 i 06.IV. – rozpowszechniony, spotykany zarówno w?ród zabudowy Kazbegi, Kobi jak i piar?ysk na stokach Kuro Mts.
  67. pleszka Phoenicurus phoenicurus samamisicus – 07.IV. – 1 M w rejonie David Gareji Monastyr
  68. kl?skawka syberyjska Saxicola maurus armenicus – 07.IV – 2 M przy drodze z Udabno do David Gareji Monastyr; 1 M na pó?nocnym stoku Mt.Gareja
  69. bia?orzytka p?owa Oenanthe isabelina – 07.IV. – 2 pojedyncze ptaki podczas przejazdu przez step na odcinku Udabno – David Gareji Monastyr – JandaraO2
  70. bia?orzytka Oenanthe oenanthe – 05. – 06.IV – 1 – 2 M na skraju pastwisk i piargów na SE od skrajnych budynków Kazbegi
  71. bia?orzytka pstra Oenanthe pleschanka – 07.IV. – 1 M na po?udniowych zboczach Mt. Gareja (po stronie azerskiej).
  72. bia?orzytka rdzawa Oenanthe hispanica melanoleuca – 07.IV. – cn. 2 os. (M) w rejonie David Gareji Monastyr  oraz cn. 2 M w drodze przez step  na odcinku David Gareji Monastyr – Natlismcemeli MonastyrO1
  73. modrak Monticola solitarius – 07.IV. – 1 M na po?udniowych stokach Mt. Gareja; 1M w?ród zabudowa? Natlismcemeli Monastyr
  74. wróbel Passer domesticus – 05 – 07.IV. – rozpowszechniony zarówno w?ród zabudowy w górach jak i na stepie
  75. pokrzywnica Prunella modularis – 05.IV. – 1 M w Kobi; 05.IV – 06.IV – 1 M przy Alpine Ecology Institut w Kazbegi oraz cn. 2 M w?ród zakrzacze? na pastwiskach na SE od wsi
  76. pliszka czarnog?owa Motacilla flava feldegg – 05.IV. – 1 para na pastwiskach na S od Kazbegi
    IMG_6444_cr
  77. pliszka cytrynowa Motacilla citreola – 07.IV. – grupa 6 os. (w tym cn. 2M) w?ród trzcin na brzegu jez. Sakhare
  78. pliszka górska Motacilla cinerea – 05.IV. – 1 os. w drodze do Kazbegi
  79. pliszka siwa Motacilla alba – 05-06.IV. – pojedyncze os. spotykane przy Kobi oraz w rejonie Kazbegi
  80. ?wiergotek ??kowyAnthus pratensis – 05.IV – 2 os. na pastwiskach na S od Kazbegi
  81. ?wiergotek drzewnyAnthus trivialis – 05.IV. – 1 os. przelatuj?cy nad Kazbegi
  82. ?wiergotek polny Anthus campestris – 07.IV. – 2 pojedyncze os. obserwowane z drogi podczas przejazdu przez step na odcinku jez. Kaptadze – David Gareji Monastyr – Natlismcemeli Monastyr
  83. siwerniak Anthus spinoletta – 05.-06.IV. – rozpowszechniony; spotykany zarówno wzd?u? drogi do Kazbegi, jak i na pastwiskach na stokach Kuro Mts.
  84. zi?ba Fringilla coelebs – 05-06.IV. – kilka terytorialnych samców w Kazbegi
  85. kulczyk królewski Serinus pusilla – 05.IV – cn. 6 os. w rejonie Kobi; 06.IV – cn. 4 os. w?ród piargów na stokach Kuro Mountains w rejonie KazbegiIMG_6420_cr
  86. dzwoniec Chloris chloris – 05.IV. – pojedynczo w rejonie Kazbegi
  87. czy? Carduelis spinus – 07.IV. – 1 os. s?yszany na zboczu Mt.Gareja (SB)
  88. szczygie? Carduelis carduelis – 05 – 06.IV – spotykany w kilku miejscach w rejonie Kazbegi oraz Kobi
  89. rzepo?uch Carduelis flavirostris brevirostris – 06.IV. – kilka os. widzianych na stokach Kuro Mts.
  90. makol?gwa Carduelis cannabina – 06.IV. – 1 M w rejonie Kobi
  91. dziwonia kaukaska Carpodacus ribicilla – 06.IV. – najpierw obserwowana 1F siedz?ca na ogrodzeniu pastwiska; pó?niej w zakrzaczeniach obserwowali?my 1 M+F (rejon obserwacji gatunku zaznaczono na ryc. 2).
  92. gil Pyrrhula pyrrhula – 06.IV. – 2 os. w zadrzewieniach przy Alpine Ecology Institut w Kazbegi
  93. potrzeszcz Emberiza calandra – 07.IV. – rozpowszechniony na obszarach stepowych; kilkadziesi?t os. podczas przejazdu drog? Sagarejo – David Gareji Monastery – Jandara
  94. trznadel Emberiza citrinella – 05.IV. – pojedynczo w rejonie Kazbegi
  95. g?uszek Emberiza cia – 05 i 06.IV. – 1 M w Kazbegi w najbli?szym otoczeniu Alpine Ecology Institut ; 07.IV. – 1 M w zadrzewieniach przy David Gareji Monastyr i 1 M na po?udniowych stokach Mt. Gareja